Lokalizacja:
Gianicolo
Czas zwiedzania:
60 minut
Dlaczego warto tu przyjść?
Wzgórze Gianicolo oferuje jeden z najbardziej spektakularnych punktów widokowych w Rzymie, który jest całkowicie bezpłatny i dostępny przez całą dobę. Najpiękniej jest tu o poranku, gdy słońce oświetla fasady zabytków oraz o zachodzie słońca, kiedy miasto oblewa się złotym blaskiem.
Jak dotrzeć na Janikulum?
Najpopularniejszym i najwygodniejszym sposobem na dotarcie na wzgórze Gianicolo (Janikulum) w Rzymie jest autobusem lub spacer, zależnie od tego, skąd zaczynasz i ile czasu chcesz poświęcić:
- Autobus: Linia 115 wjeżdża bezpośrednio na wzgórze. Najlepiej wsiąść w autobus na przystanku początkowym przy Piazza Paola (niedaleko Zamku Świętego Anioła i Corso Vittorio Emanuele II). Wysiądź na przystanku Psg Gianicolo/Piazzale Garibaldi.
- Pieszo: Najlepiej zacząć od szpitala dziecięcego Bambino Gesù (przy skrzyżowaniu Via del Gianicolo i Via Sant’Onofrio). Stamtąd czeka Cię około 10-15 minutowy, dość stromy spacer pod górę. Z Zatybrza możesz tu wejść schodkami i alejkami, idąc ścieżką Passeggiata del Gianicolo. Spacer z Zatybrza zajmuje około 20-30 minut, a trasa jest bardzo widokowa.
Na co zwrócić uwagę?
Monument Giuseppe Garibaldiego
Na placu Piazzale Garibaldi stoi pomnik konny włoskiego bohatera narodowego. Garibaldi patrzy stąd w stronę Watykanu, a na cokole widnieje jego słynne zawołanie: „Roma o Morte” (Rzym lub śmierć).
Argentyńska Latarnia
Choć stoi setki kilometrów od morza, ma formę klasycznej latarni morskiej o wysokości 20 metrów. Została ufundowana przez włoskich emigrantów mieszkających w Argentynie.
Fontanna dell’Acqua Paola
To tu kręcono nagrodzone Oscarem „Wielkie piękno” (La grande bellezza). Powstała na polecenie papieża Pawła V, by uczcić doprowadzenie do miasta wody z jeziora Bracciano odnowionym akweduktem Trajana.
Mauzoleum Garibaldczyków
Kryje szczątki około 200 patriotów poległych w bitwach o Rzym w latach 1849 i 1870. Wśród nich pochowany jest zaledwie 22-letni Goffredo Mameli, autor tekstu włoskiego hymnu narodowego „Fratelli d’Italia”.
Tuż poniżej tarasu widokowego przy pomniku Garibaldiego znajduje się stanowisko artyleryjskie. Każdego dnia o godzinie 12:00 włoscy żołnierze oddają jeden strzał z armaty. Tradycję tę wprowadził w 1847 roku papież Pius IX, aby zsynchronizować dzwony wszystkich rzymskich kościołów. Huk niesie się po całym Rzymie, a oglądanie przygotowań żołnierzy to genialna atrakcja, zwłaszcza jeśli podróżujesz z dziećmi!
Kiedy najlepiej przyjść na Janikulum?
Na Janikulum najlepiej wybrać się w słoneczny, bezchmurny dzień, kiedy powietrze nad Rzymem jest czyste i wolne od smogu. Często idealne warunki panują rano lub tuż po opadach deszczu. To właśnie wtedy przejrzystość powietrza pozwala w pełni docenić potęgę tego miejsca – rzymskie zabytki są widoczne jak na dłoni, a na horyzoncie zjawiskowo rysują się odległe pasma Apeninów oraz Wzgórz Albańskich.
Stojąc na głównym tarasie (Terrazza del Gianicolo), spróbuj odszukać wzrokiem charakterystyczną, zaokrągloną kopułę Panteonu oraz potężny, biały Ołtarz Ojczyzny na Placu Weneckim.
Gdzie ruszyć dalej?
Kiedy już zobaczysz cały Rzym jak na dłoni z Janikulum masz do wyboru dwa wspaniałe kierunki zwiedzania Wiecznego Miasta.
Zatybrze
1100 m / 20 minut pieszo
Campo de’ Fiori
1600 m / 30 minut pieszo
Janikulum (Gianicolo)
Choć nie wchodzi w skład mitycznych Siedmiu Wzgórz starożytnego Rzymu (takich jak Palatyn, Kapitol czy Awentyn), Janikulum (Gianicolo) wznosi się dumnie na wysokość 88 metrów po zachodniej stronie Tybru i oferuje to, czego tamte wzgórza dać nie mogą – najbardziej spektakularny, panoramiczny widok na całe Wieczne Miasto.
Janikulum to miejsce o niezwykłej, podwójnej tożsamości. Z jednej strony to zielona oaza spokoju, idealna na ucieczkę od miejskiego zgiełku Rzymu. Z drugiej – to panteon włoskiego patriotyzmu, żywy pomnik krwawej walki o zjednoczenie kraju i narodziny współczesnych Włoch. Jeśli chcesz zobaczyć Rzym u swych stóp, od Panteonu i Kapitolu aż po majaczące na horyzoncie szczyty Apeninów, spacer na Gianicolo to punkt absolutnie obowiązkowy.
Dzisiejszy wygląd Janikulum to w dużej mierze efekt hołdu złożonego wydarzeniom z 1849 roku. To właśnie wtedy proklamowano Republikę Rzymską, zmuszając papieża Piusa IX do ucieczki. Na ratunek Państwu Kościelnemu ruszyły wojska francuskie. Wzgórze Gianicolo stało się głównym, zaciekle bronionym bastionem rzymskich republikanów pod dowództwem legendarnego Giuseppe Garibaldiego. Mimo bohaterskiego oporu i ogromnych strat, Francuzi zbombardowali i zdobyli wzgórze. Choć republika upadła, tamte dni stały się mitem założycielskim zjednoczonych Włoch.
Spacerując po szczycie wzgórza, poruszasz się po dawnym polu bitwy, które dziś przekształcono w Park Bohaterów Republiki Rzymskiej. Wzdłuż alejek wznosi się kilkadziesiąt marmurowych popiersi i pomników upamiętniających tysiące ochotników, którzy oddali życie za ojczyznę.
Schodząc ze wzgórza Gianicolo w stronę Zatybrza, trafisz na kościół San Pietro in Montorio. Według średniowiecznej tradycji to właśnie w tym miejscu został ukrzyżowany św. Piotr. Prawdziwy skarb kryje się jednak na sąsiadującym z kościołem wewnętrznym dziedzińcu. Stoi tam Tempietto, miniaturowa kaplica wzniesiona przez Donato Bramantego. To absolutny manifest dojrzałego renesansu. Bramante, inspirując się antycznymi świątyniami rzymskimi, stworzył budowlę o perfekcyjnych proporcjach, geometrycznej harmonii i klasycznej elegancji, otoczoną wieńcem doryckich kolumn.